FAQ เมื่อคุณไปตรวจเลือด
posted on 21 Feb 2009 09:26 by bostaf in LAB-Hospital*งดแก้ตัวเรื่องดองบลอค* <<< อะไรของเอ็ง
อยากอัพบลอคเรื่องแลปแต่คิดอะไรไม่ออกมาชาติเศษ วันนี้เลยลองรวบรวมคำถามที่คนไข้ถามบ่อยๆมาลองตอบดู
คำถามยอดฮิต! เมื่อคุณต้องไปเจาะเลือด!
Q1 :: เจ็บมั้ยคะ/ครับ
A1 :: อ่า... คุณยังมีชีวิตมั้ยคะ ประสาทความรู้สึกยังรับรู้ดีใช่มั้ยคะ งั้นก็"เป็นไปไม่ได้เลยที่จะไม่เจ็บ!" วะฮ่าฮ่า ไม่ได้ขู่นะ แต่การเจาะเลือดนั้นจำเป็นต้องใช้เข็มทิ่มผ่านทะลุเนื้อคุณเข้าไป ความเจ็บมันก็ต้องมีบ้างอยู่แล้ว จะมากน้อยแค่ไหนขึ้นกับทักษะและความชำนาญของผู้เจาะ เพราะฉะนั้นถ้าถามไปว่าเจ็บมั้ยแล้วได้รับคำตอบกลับมาว่า ไม่เจ็บ อย่าไปเชื่อ! เขาโกหก! ทำใ จยอมรับความจริงซะเถอะ!!
เชื่ือว่ามีหลายๆคนกลัวเข็ม กลัวการเจาะเลือด กลัวเจ็บ คำแนะนำง่ายๆคือ วางยาสลบตัวเองก่อนเจาะเลือด อย่ากังวล คิดถึงเหตุการณ์ในชีวิตที่ผ่านมาซึ่งคุณเคยเจ็บปวดมากกว่านี้ เ ช่น ล้มจักรยาน โ ดนสิงโตข่วน(?) ตกตึก 3 ชั้น (??) โดนแฟนบอกเลิกเพราะจะไปแปลงเพศ(???) ชีวิตคุณยังมีเรื่องที่เจ็บปวดกว่าการเจาะเลือดเยอะ เพราะฉะนั้น จงครุ่นคิดไป คิดไปเยอะๆ รู้ตัวอีกทีเค้าก็สูบเลือดคุณเสร็จแล้วน่ะแหล่ะ 555+
Q2 :: ทำไ มเลือดเป็นสีดำจัง
A2 :: กรณีนี้เกิดขึ้นเมื่อเจาะเลือดเสร็จแล้วนั่งมองผลิตผลของตัวเอง จากสามัญสำนึกของมนุษย์ เลือดมันต้องเป็นสีแดง ใช่หรือไม่ (ไม่รวมพวกสาววายที่คิดว่าตัวเองเลือดม่วง) ในการตรวจเลือดทางห้องปฏิบัติการนั้น ส่วนใหญ่จะเจาะเลือดจากเส้นเลือดดำ (เส้นเวร Vein) ซึ่งเลือดที่อยู่ในระบบเส้นเลือดดำจะเป็นเลือดที่ผ่านการโขกสับหรือใช้มาแล้ว ปริมาณออกซิเจนที่น้อยลงทำให้เลือดมีสีคล้ำขึ้นนั่นเอง
Q2.5 :: แล้วทำไมถึงเจาะจากเส้นเลือดดำล่ะ
A2.5 :: เพราะว่าเส้นเลือดดำอยู่ติ้นกว่าเส้นเลือดแดง เส้นใหญ่กว่า ความดันเลือดต่ำกว่า จึงสามารถเจาะได้อย่างไม่ยากนัก (ไม่นับพวกเส้นเล็กเส้นฝอย เส้นฝังลึก สร้างความปวดเฮดเจ็บกบาลให้คนเจาะเลือด) เลยถือเป็นมาตรฐานของการตรวจเลือดทางห้องปฏิบัติการ แต่การเจาะตรวจจากเส้นเลือดแดง ใช่ว่าจะไม่มี ตัวอย่างคือ การตรวจ Blood gas ซึ่งต้องเจาะจากเส้นเลือดแดงและแพทย์เป็นผู้กระทำเท่านั้น
Q3 :: ทำไ มต้องเจาะที่แขนด้วย
A3 :: กรูจะเจาะ มีไ รมะ พูดมากตบกลิ้งเลย เพราะเส้นเลือดบริเวณข้อพับแขน เจาะง่ายที่สุดและเจ็บน้อยสุดไง - -b
เส้นเลือดคนเราจะประมาณรูปนั้นล่ะ สีน้ำเงินคือเส้นเลือดดำที่ใช้เจาะเลือด ลองหงายข้อพับแขนขึ้นมาดู ใครไม่เห็นตามนี้ถือว่าผิดปกติ ....... ซะเมื่อไหร่ล่ะ เส้นเลือดของบางคนอาจขยับโยกซ้ายโยกขวาบ้าง หรืออาจมองด้วยตาเปล่าไม่เห็นบ้าง ขึ้นกับปริมาณไขมันสะสม เส้นผ่าศูนย์กลางของหลอดเลือด บุญบารมี(?) และอื่นๆ
สำหรับบางคนที่ไม่สามารถเจาะจากข้อพับแขนได้ อาจต้องเจาะจากหลังมือเป็นลำดับต่อไป แน่นอนว่าเจ็บกว่า โฮะๆๆ (ไม่เคยโดนก็พูดได้สิ ไอ่นี่นิ)
Q3.5 :: แล้วทำยังไงถึงจะเจาะเลือดจากแขนได้ง่ายๆ
A3.5 :: การเจาะเลือดครั้งเดียวเสร็จอย่างง่ายดาย คือสิ่งที่ทุกฝ่ายต้องการตรงกัน (เว้นแต่พวกโรคจิตชอบทรมานคนอื่น) ขั้นแรกลองหงายข้อพับแขนของตัวเองดู มีเส้นเลือดสีเขียวๆมั้ย ถ้ามีจนเห็นชัดก็รอดตัวไป แต่ถ้าเห็นลางๆ อาจเป็นเพราะเส้นเลือดค่อนข้างเล็กหรืออยู่ลึก แนะนำให้พับแขนเข้าออกหลายๆครั้ง ก่อนเจาะเลือด ถ้าโชคดีเส้นมันก็โผล่มาเองน่ะแหล่ะ 5555+ (ไม่ให้กำลังใจกันเล้ย) ลองยกเวทดูก็ใช้ได้ผลนะ
สำหรับคนที่มองเส้นไม่เห็น คลำเส้นไม่เจอ มักเกิดกับพวกมีอันจะกิน ไขมันพอกพูน ไม่ค่อยใช้แรงงาน ไม่ต้องลำบากลำบนกับชีวิต ไม่ค่อยออกกำลังกาย ไม่ค่อยยกของหนัก ถือว่าซวยไป ต้องอาศัยเจ้าหน้าที่หรือพยาบาลที่มีทักษะพอตัว ซึ่งมีตาทิพย์ นิ้วทิพย์ สามารถงมหาสิ่งที่ตามองไม่เห็นได้
Q4 :: เจาะเลือดไปทำไมตั้งเยอะ
A4 :: บางคนมีตีโพยตีพายว่าเดี๋ยวเสียเลือดตายพอดี (แต่เห็นก็ยังมีชีวิตอยู่ดี) ก่อนอื่นขอทำความเข้าใจนิดนึงเรื่องการเจาะเลือด การตรวจเลือดทางห้องปฏิบัติการมีหลายการตรวจ"มากๆ" มีทั้งที่ใช้เลือดแค่ปลายนิ้ว คือเจาะจากปลายนิ้วก็เพียงพอ ไปจนถึงสูบจากแขนเป็นกระบอกๆ ขอไมู่พูดถึงการบริจาคก่อนนะ การตรวจแต่ละอย่างใช้ปริมาณเลือดแตกต่างกันไป ยิ่งมีตรวจมากชนิดเท่าใด ก็ยิ่งใช้เยอะเท่านั้น
ปริมาณเลือดที่เจาะในแต่ละครั้งจะอยู่ประมาณ 3-10 cc แล้วแต่ชนิดของการตรวจ ปริมาณเลือดของคนเรา จะอยูที่ประมาณร้อยละ 7-9 ของน้ำหนักตัว เช่น ผู้ใหญ่หนัก 70 กิโลกรัมจะมีเลือดประมาณ 5 ลิตร อ่ะ... ตีซะว่าอย่างน้อยก็มีซัก 3 ลิตรเป็นอย่างต่ำละ แล้วเราเจาะเลือดคุณมาแค่ 10 ml โห... ไม่กระทบกระเทือนอะไรกับวิถีชีวิตของคุณเลย ขอบอก แค่วันเดียวร่างกายของสร้างเลือดทดแทนได้แล้ว ประโยคที่เรามักล่อลวง(?)คนไข้บ่อยๆคือ "กินน้ำแก้วเดียว ก็สร้างเลือดมาแทนได้แล้ว"
ชีวิตคนเรามีเรื่องให้คิดอีกเยอะ เพราะฉะนั้นไม่ต้องเครียดกับเรื่องเสียเลือดแค่หลอดสองหลอดหรอกเนอะ
*********
เหนื่อยแล้ว ไว้มีไฟค่อยต่อภาคสอง = =